Văn hóa ứng xử nơi công cộng.

Chuyện là, lần trước gặp bạn, tôi cứ than vãn mãi gần đây liên tục chứng kiến những hành vi ứng xử “không đẹp” của một số bạn trẻ nơi công cộng. Có lần, tôi gặp một nam thanh niên trông thật khôi ngô tuấn tú, đi trên chiếc xe máy “hạng sang”, bỗng, một tiếng còi xe hối hả vang lên, kèm theo một lời miệt thị đầy giận dữ: “Đui sao, ông già?”. Nhìn người đàn ông lắc đầu, vội vã bước đi, tôi chợt chạnh lòng: Sao các bạn trẻ lại có thể hành xử với người đáng tuổi cha chú mình như thế được nhỉ?

Một chuyện khác, mỗi lần đến căng-tin của trường học, tôi phải chờ rất lâu mới len lên được để gọi món ăn của mình. Lý do là một số người khác không bao giờ xếp hàng theo thứ tự mà luôn tìm cách chen ngang hết sức thản nhiên. Thậm chí, họ đi từ ngoài vào và bước lên trước như thể tôi là “người vô hình”! Có nhiều người còn chỉ trỏ, cười nhạo khi thấy tôi và một vài người khác cứ theo thứ tự, trong khi ai cũng ùa lên từ phía bên phải hoặc bên trái. Không chỉ ở căng-tin, nhiều nơi cũng xảy ra chuyện tương tự. Lúc nào tới những nơi này, tôi cũng đều phập phồng lo sợ: Không biết mình sẽ phải mất bao nhiêu thời gian để thoát khỏi đám đông…

Từ ngõ ra tới phố, ở nơi công cộng, chúng ta “không khó” để nhận ra những hình ảnh thiếu văn minh của các bạn trẻ. Đó là cảnh chen lấn, xô đẩy khi mua vé tàu, vé xe; vứt rác bừa bãi nơi công viên; văng tục chửi thề trên đường phố; hút thuốc nơi công cộng; thờ ơ khi gặp người bị nạn… Đáng buồn hơn khi có không ít bạn trẻ cho rằng đây là những cách ứng xử rất thông thường.

Không gian công cộng là nơi ý thức xã hội được biểu hiện một cách rõ ràng và sinh động nhất. Cách ứng xử khiếm nhã ở công viên hay trên đường phố sẽ làm bạn trẻ mất đi những điểm tốt trong mắt mọi người. Những hành vi ứng xử như vậy không chỉ ảnh hưởng tới hình ảnh của một cá nhân, mà còn để lại những ấn tượng xấu về đất nước, con người Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế. Cách ứng xử nơi công cộng là biểu hiện của văn hóa. Nhiều người cho rằng, trình độ giáo dục của một dân tộc có thể đánh giá qua thái độ của người dân trên đường phố. Cách ứng xử thanh lịch, văn minh nơi công cộng không chỉ là biểu hiện của sự tôn trọng bản thân, tôn trọng người khác, còn là sự bộc lộ kín đáo mà sâu sắc của tình yêu dân tộc.

Phải nói rằng những hành vi thiếu văn minh nơi công cộng không phải là đa số, nhưng chúng ta, những người trẻ tuổi cần nhìn thẳng vào những thói hư, tật xấu của chính mình để từ đó thay đổi mình, thay đổi người khác vì một Việt Nam văn minh hơn. Thật khó để hoạch định ra một “chuẩn mực” ứng xử nơi công cộng, mà điều đó chỉ có thể có được từ ý thức tự thân của mỗi cá nhân, qua tu dưỡng, học hỏi, luyện rèn…

Nguồn: Internet

Đó là một bài viết trên internet. Và thực sự không khó để bắt gặp những cảnh trên khi đi ngoài đường. Ngoài ra còn một trường hợp rất đáng lưu tâm về văn hóa ứng xử. Đó là khi đi ngang qua xe chở rác hay những công nhân vệ sinh đang thu gom rác dọc đường, nhiều người lấy tay bịt mũi, mặt nhăn nhó và tỏ vẻ khá là khó chịu. Những người đi ngang là vậy, lại có những người, một tay cầm túi rác đi đến những chiếc xe thùng gom rác để bỏ, còn tay kia thì…bịt mũi mình lại, bên cạnh là một chú hay chị công nhân vệ sinh đang thu gom rác. Hành động này có lẽ mọi người tưởng như đó là bản năng khá bình thường của con người. Nhưng nếu thử đặt mình vào vị trí của những người công nhân đó, họ sẽ nghĩ gì…Họ đang dọn đi những ô uế, những thứ thải bỏ của mọi người, của những người đã bịt mũi, khó chịu khi đi ngang. Họ chấp nhận sự dơ bẩn, sự nguy hiểm và hiểm họa sức khỏe từ những túi rác. Mọi người có thể nói rằng họ không cao thượng như thế, họ làm, họ được trả công nên họ phải chấp nhận. Đúng là vậy. Có người chấp nhận làm cái nghề này chỉ vì miếng cơm manh áo. Nhưng mỗi đồng tiền họ nhận được có bù đắp được cho sự nguy hại sức khỏe, có mua cho họ được hơi ấm trong những đêm mưa gió hay mua lại được khoảnh khắc ấm áp bên gia đình trong những đêm cuối cùng của năm. Hành động bịt mũi của mọi người đang làm gương cho những đứa trẻ, những đứa con của chúng ta để chúng xa lánh, khi miệt những đứa con của những người công nhân đó trong trường học. Vô hình chung những người đó đã đẩy những đứa trẻ đó ra khỏi cơ hội được hòa đồng, được bình đẳng để phát triển tâm sinh lý bình thường, được học tập hoàn thiện và thay đổi hoàn cảnh sống. Nếu như giết một người, họ chỉ chết một lần, còn xô đẩy cuộc đời của một người vào bế tắc, tước đi ước mơ, nhân phẩm của một người thì chẳng khác gì đã “giết chết họ cả cuộc đời”, hết lần này đến lần khác. Những người đi qua bịt mũi, nhăn nhó khó chịu vì mùi hôi, vì sự ô nhiễm mà chẳng ai nghĩ rằng chính bản thân họ đã thải ra những thứ ấy. Mùi rác quả thật rất khó chịu, và khói bụi khi công nhân vệ sinh đường phố cũng khó chịu không kém. Nhưng mọi người thay vì làm những hành động dễ gây tổn thương người khác như thế, thì chúng ta có thể nín thở một chút khi đi ngang qua những chiếc xe rác hay những người công nhân đang thu gom. Nín thở một hai giây sẽ không làm bạn thiếu oxy đến mức ngã ra ngất xỉu. Sau khi đi qua khỏi đó, chỉ cần thở hắt ra thật mạnh thì sẽ không còn ngửi thấy mùi hôi. Cách này vừa tiện để người đi đường không bị khó chịu, vừa không làm tổn thương những người đang làm công việc vệ sinh.

Còn khi đi qua một người đang quét đường, bụi mù mịt, chúng ta cũng có thể áp dung cách này, hoặc cũng thể che mũi miệng bằng một cách lịch sự hơn là co tay lại thành nắm đấm,rồi che lên mũi và miệng (như động tác mọi người hay làm một cách lịch sự khi đằng hắng hay ho). Cách này sẽ không khiến bạn khó chịu, mà còn không làm cho người dọn vệ sinh thấy tủi thân.

Trừ làm trộm cướp, những nghề phạm pháp thì không có ngành nghề nào xấu. Có chăng nó xấu vì hành động và cách cư xử của mọi người mà thôi.

Thư Viện NTTU